COLOFON
mei 2003
Bezuinigingen
Voorspelbare Perkaras
Amanda´s Laatste Kans
Nog meer reacties
Dat is me toch
wat
Niod-column
Lilian Ducelle over Indisch in de aanbieding
Mislukte informatie over Tweede Gebaar
Verslag open discussies over BHO
Bespreking achterstelling in BHO
Discussiemiddag over Het Tweede Gebaar, een farce
Brief INOG aan Indisch Platform
Verslag vijfde Jembatanforum dd 9 november
Verslag Perkara-forum 22 oktober
Moderne boekhandels in Jakarta
Open brief aan voorzitter klankbordgroep
Indisch Platform is niet verantwoordelijk
Jembatanreactie op Jan de Kleyn
BOEKEN:
Tjimahi
Steijlen
Maleo
Gesignaleerd
juni 2002
Standpunt ambassadeur Abdul Irsan
Symposium
13 april 2002
Dat is me toch wat!
(Oorspronkelijk op de
website van het NIOD geplaatst)
Gevraagd om na te denken over een
column voor de
Indië-website van het NIOD. Teveel eer zou ik zeggen, kijkend naar het
illustere gezelschap van geleerde mensen dat de gewone kolommen van dit
instituut pleegt te vullen.
Aan de andere kant: Je laat wél de besturing van een jumbojet of mammoettanker
aan hoog opgeleide mensen over die je vertrouwen geeft dat ze het goed doen.
MITS ze de bestemming aanhouden die je afspreekt en niet dus bijvoorbeeld Sabang
in plaats van Merauke.
Dat houdt in dat afspraken van tevoren goed ´ditawar´ moeten worden,
afgedongen door onderhandelen. De plannen doornemend van wat als Breed
Historisch Onderzoek is gestart, krijg je als betrokken buitenstaander wél de
indruk dat het onderhandelen van de plaats van bestemming via het spoorboekje ´Van
Indië tot Indonesië´ wel erg vrijblijvend is geweest. In elk geval zijn de
nog levende betrokkenen bij de geschiedenis van ´Indië verloren, rampspoed
geboren´ nauwelijks gevraagd naar hun reiswensen.
Om zoveel mogelijk rekening te kunnen houden met de grenzen welke de politiek
aan het onderzoek heeft gesteld, moet eerst weer worden herinnerd aan de aanloop
tot dit brede onderzoek
In een langdurige voorgeschiedenis is tussen en regering en een - door velen als
niet representatief geachte koepelorganisatie, het Indisch Platform -
gesprekspartner uit de Indische groep uiteindelijk afgesproken Het Gebaar in te
stellen. Bedoeld als twee soorten ´genoegdoening´ m.b.t. de wellicht
ondervonden minder vriendelijke ontvangst in Nederland van de Indische groep,
nadat die de geboortegrond Indonesië moest verlaten.
Goed, een collectief en een individueel uit te keren gebaar.
Nu is dezelfde Indische groep - gemeenschap is teveel gezegd, ook al lettend op
het verwarrend complexe raciale karakter in de kolonie - altijd sterk verdeeld
geweest. Hetzij naar afkomst - wel of niet gemengd, hier of daar geboren -,
hetzij naar het onderscheid dat na de bezetting wordt gehanteerd: binnen- en
buitenkampers.
De goed ingevoerde lezer in deze kwesties behoeft niet te worden verteld dat
tussen deze onderscheiden Indische groepen de meest heftige tegenstellingen zijn
ontstaan, dan wel weer opgelaaid nadat de onderhandelingen rond Het Gebaar in
overwegende mate níet geaccepteerd werden. De kous was echter parlementair
gesproken áf, zonder dat de bijbehorende vraag naar verantwoordelijkheden voor
beleid toen en na de oorlog werd gesteld. Als een soort pleister op de wond -
een belangrijk deel van de afwijzende meningen rondom Het Gebaar had een
financiële lading - volgde uiteindelijk de opdracht om het BHO te starten, zoals
het nu voor ons ligt.
Sprekend vanuit de grote verschillen tussen bevolkingsgroepen uit Indië ga je
dan iets anders kijken naar het voorgenomen programma en dan is het onthutsend
in de aanpalende literatuur te lezen dat het BHO in de eerste plaats NIET
bedoeld is om de Indische gemeenschap centraal te stellen bij het onderzoek. Dat
blijkt ook, want de nadruk valt (weer) op het onderzoeken van de financiële
ins and outs, maar niet van de omstandigheden en gebeurtenissen welke te
maken hebben met b.v. de hierboven genoemde verschillen tussen binnen- en
buitenkampers.
In plaats daarvan een onderzoek naar de postkoloniale ontwikkelingen van een
aantal steden, waar de Indonesiërs blij mee zullen zijn, maar wat nauwelijks
dringende interesse zal oogsten bij de Indische groep. Misschien met
uitzondering van de tempo doeloe geïnteresseerden.
Je kunt hier inderdaad de dringende vraag stellen of zo´n opzet bij de andere
thema´s - ook in samenspel met VWS om de opdracht binnen te halen - niet in de
eerste plaats ten goede komt aan de belangen van het bedrijfsleven?
Je vraagt je bijvoorbeeld af, of er ooit volledige duidelijkheid zal worden
gegeven bij de absurde aflossing van Indonesische schulden (geregeld in het het
tractatenblad inzake Indische tegoeden, 1966, nr 236) waarvan de definitieve
afwikkeling pas na 37 (!) jaar in 2003 afloopt. De kwalijke rol van Luns in deze
kwestie die eerst de burgers buitenspel zette en vervolgens de oorspronkelijke
claim van 4,6 miljard terugbracht naar 1,26 miljard en uiteindelijk op 600
miljoen terechtkwam. Alles onder het motto dat de gekozen afwikkeling nodig was
om de goede betrekkingen met Indonesië veilig te stellen. Dat heeft men gemerkt!
Maar belangrijker zou zijn geweest een diepgaand onderzoek in te stellen naar de
opbouw van culturele componenten binnen de Indische samenleving tóen en de later
medegeëmigreerde Indisch culturele verworvenheden nú.
Nog belangrijker misschien is de vraag naar een eerste werkelijk diepgaand
onderzoek hoe het feitelijk is gegaan met de grote groep Indo Europeanen, die
voor de oorlog een soort tussenpositie innamen, hun overleving in en vooral
buiten de Japanse kampen en de overkomst naar Nederland, inclusief de met valse
voorwendsels in Indonesië laten zitten van de z.g. Warga Negaras.
Het is toch opvallend dat aan de binnenkampers langzamerhand een overvloed aan
onderzoekende literatuur bestaat en over de in aantal grootste groep van
Indische mensen: BIJNA NIETS.
De Indische gemeenschap zélf zou daarnaar dwingend moeten vragen als het
definitieve onderzoeksplan in december ter tafel komt.
Het zijn niet alleen de leuke dingen die onze aandacht verdienen.
- Huib Deetman
NB:
Andere stukken over dit onderwerp:
http://www.blimbing.nl/bho.htm
Uit de zak van de Tjelana Monjet
NIEUW-INDISCH
Nieuw-Indisch: meer aandacht in de media voor de indische cultuur
Kamus Elektronik Bahasa Indonesia
INDOWEB
community voor
indo's op het i-net
Bona Ni Pasogit
Batakse stammen
